7:25 μ.μ.
0
Η επέτειος για την Παγκόσμια Ημέρα Γονιμότητας, πριν από λίγο διάστημα, φανέρωσε ξανά μια Ελλάδα που δεν γεννάει… Γερνάει… Είτε επειδή πολλοί που μπορούν να αποκτήσουν παιδί δεν θέλουν, είτε πάλι επειδή αρκετοί που θέλουν δεν μπορούν να αποκτήσουν. Βέβαια, η υπογονιμότητα αποτελεί παγκόσμιο φαινόμενο. Στη χώρα μας, όμως, αποκτά ιδιαίτερες διαστάσεις, καθώς σμίγει με την υπογεννητικότητα και το εθνικό θέμα της πληθυσμιακής συρρίκνωσης. Όπου οι επίσημες στατιστικές της Eurostat, αναδεικνύουν ξεκάθαρα και δυσοίωνα το πρόβλημα: Κατέχουμε την 5η θέση από το τέλος στην Ε.Ε. των 27 όσον αφορά τους δείκτες γεννήσεων, με 1,28 παιδιά κατά μέσον όρο. Όταν στη Γαλλία το αντίστοιχο ποσοστό είναι 1,92 και στην Ιρλανδία 1,88. Χωρίς να αναφερθεί κανείς στην Τουρκία και στα ασιατικά κράτη.
Από την άλλη, περίπου 200.000 ζευγάρια του τόπου μας, παρά τις επίμονες προσπάθειές τους, δεν καταφέρνουν να βιώσουν τη χαρά της τεκνοποιίας. Και το πιο παράξενο: Στα 15%-20% ανάμεσά τους τα αίτια της στειρότητας παραμένουν άγνωστα…
Παρ’ όλα αυτά, στο θέμα υπάρχει και η αισιόδοξη πλευρά, όπως την ανακοίνωσαν ο καθηγητής Μαιευτικής-Γυναικολογίας και Ανθρώπινης Αναπαραγωγής ΑΠΘ Βασίλης Ταρλατζής και ο διδάκτωρ της Ιατρικής Σχολής του Πανεπιστημίου Αθηνών Μηνάς Μαστρομηνάς:
«Με δεδομένο ότι η Ελλάδα έχει αρνητική ευρωπαϊκή πρωτιά στο ρυθμό αναπαραγωγής πληθυσμού, η υπογονιμότητα καθίσταται μάστιγα της σύγχρονης κοινωνίας μας» τόνισαν. «Στην αναστροφή της θλιβερής αυτής πραγματικότητας όμως και στη γέννηση ολοένα περισσότερων και υγιέστερων μωρών συμβάλλουν θεαματικά και με απόλυτη ασφάλεια οι τελευταίες πλέον εξελιγμένες τεχνικές Υποβοηθούμενης Αναπαραγωγής. Όπου 1 στα 6 ζευγάρια αδυνατούν να αποκτήσουν παιδί χωρίς τη βοήθεια της επιστήμης, αλλά τα 3 στα 4 άτεκνα ζευγάρια που θα προσπαθήσουν θα αποκτήσουν».
Τα αίτια της γυναικείας και ανδρικής στειρότητας
Σύμφωνα με τους επιστήμονες, ο άντρας και η γυναίκα συμβάλλουν εξίσου στην υπογονιμότητα, γι’ αυτό και η διερεύνηση των αιτιών στο ζευγάρι, πρέπει να ξεκινάει ταυτόχρονα. Άλλωστε, στην εποχή μας, κάποιοι παράγοντες, όπως το αλκοόλ, το κάπνισμα, το στρες, τα φυτοφάρμακα, είναι πλέον κοινοί. Ιδιαίτερα οι τοξικές χημικές ουσίες έχουν συνδεθεί, ήδη από το 1992, με τη στειρότητα και πολλές ακόμη σοβαρές παρενέργειες, ενώ δεκάδες νεότερες έρευνες το επιβεβαιώνουν διαρκώς. Από εκεί και πέρα, τα αίτια της γυναικείας υπογονιμότητας συνοψίζονται στα εξής:
*Όριο ηλικίας. Όπως κατέδειξαν οι μελέτες:
Στις ηλικίες 20-29 ετών 8% των παντρεμένων γυναικών δεν είναι γόνιμες.
Στις ηλικίες 30-34 15% των γυναικών δεν είναι γόνιμες.
Στις ηλικίες 35-39 ετών 22% των γυναικών αντιμετωπίζουν το πρόβλημα.
Και στις ηλικίες 40-44 ετών 29% των γυναικών.
«Δυστυχώς, στο σημερινό κόσμο, με τις πολλές επαγγελματικές υποχρεώσεις, φτάνει η γυναίκα στην ηλικία των 35χρόνων για αναζήτηση παιδιού» επισήμανε η γιατρός, μέλος της Ελληνικής Ενδοκρινολογικής Εταιρείας, Δ. Ζιάννη. «Και οφείλει να γνωρίζει ότι μετά την ηλικία των 35 χρόνων η αναπαραγωγική της ικανότητα μειώνεται δραματικά. Δεν υπάρχει πολυτέλεια για καθυστέρηση του προγράμματος της τεκνοποιίας. Αν μέσα σε χρονικό όριο 6 μηνών δεν συλλάβει, οφείλει να κάνει ορμονική διερεύνηση για καθορισμό της περαιτέρω γραμμής που θα ακολουθήσει».
*Το βάρος. «Η διατήρηση του σωστού βάρους παίζει καθοριστικό ρόλο κατά τη διάρκεια της αναπαραγωγικής ηλικίας. Τόσο η απώλειά του -μέχρι και την ανάπτυξη Νευρικής Ανορεξίας- όσο και η αύξησή του μπορεί να είναι καθοριστικά στη λειτουργικότητα του αναπαραγωγικού κύκλου και στη γενική υγεία της γυναίκας» εξήγησε ο επ. καθηγητής του Πανεπιστημίου Αθηνών, Γ. Μαστοράκος.
*Παθήσεις και φάρμακα. «Σε αρκετές περιπτώσεις», πρόσθεσε από την πλευρά της η αν. διευθύντρια της Ενδοκρινολογικής Κλινικής στο Κοργιαλένειο-Μπενάκειο Νοσοκομείο «Ερυθρός Σταυρός» δρ. Μ. Βρυωνίδου, «διαταραχές του κύκλου και της γονιμότητας αναπτύσσονται κατά τη διάρκεια διαφόρων χρόνιων νοσημάτων ή από τη χορήγηση φαρμακευτικής αγωγής για άλλα νοσήματα, όπως η κορτιζόνη, τα αντικαταθλιπτικά, τα αντιεπιληπτικά, η εφαρμογή χημειοθεραπείας κ.λπ.».
Επίσης, είναι και τα καθαρά γυναικολογικά προβλήματα, όπως τα απαρίθμησε ο ενδοκρινολόγος, επιμελητής Β΄ στη Δ΄ Μαιευτική-Γυναικολογική Κλινική του ΑΠΘ, Α. Κούρτης: Διαταραχές στην ωοθυλακιορρηξία (10%-25%), παθήσεις των σαλπίγγων (20-40%), βλάβες του τραχήλου της μήτρας (10%-15%), παθήσεις της μήτρας (1%-5%).
Ως προς την αντρική υπογονιμότητα, τα συχνότερα αίτια, κατά πως τα ανέφερε η κ. Ζιάννη, είναι:
*Η κιρσοκήλη, δηλαδή η διάταση των φλεβών του όρχεως (32%).
*Οι λοιμώξεις των επικουρικών γεννητικών αδένων, όπως ο προστάτης και οι σπερματοδόχες κύστεις (9%).
*Η κρυψορχία, δηλαδή η μη κάθοδος των όρχεων στο όσχεο μετά τη γέννηση (8%).
*Οι αποφράξεις των εκφορητικών οδών του σπέρματος (1%).
*Και ενδοκρινολογικά (9%) ή ανοσολογικά αίτια, όπως τα αντισπερματικά αντισώματα (4%).
Ωστόσο, σε μεγάλο ποσοστό, που ξεπερνά το 32%, το αίτιο της ανδρικής υπογονιμότητας παραμένει άγνωστο.
ΟΙ ΤΡΟΠΟΙ ΘΕΡΑΠΕΙΑΣ
Η αντιμετώπιση της υπογονιμότητας με συντηρητικό τρόπο οδηγεί σε ποσοστά κύησης γύρω στο 25%-30% για κάθε προσπάθεια, ανάλογα βέβαια με το είδος του προβλήματος, την ηλικία της ασθενούς κ.λπ. Γι’ αυτό, από τις κυρίες Ζιάννη και Βρυωνίδου και τον κ. Μαστοράκο τονίστηκε: «Η λύση για το άτεκνο ζευγάρι δεν είναι μόνο ο δρόμος της εξωσωματικής γονιμοποίησης. Το ζευγάρι και ειδικότερα η γυναίκα πρέπει να διερευνηθεί καταρχήν ορμονικά για έλεγχο της ύπαρξης ή όχι ωορρηξίας και των πιθανών διαταραχών αυτής. Η λύση στην υπογονιμότητα μπορεί να είναι απλή, πιο ανέξοδη και λιγότερο ψυχοφθόρα από τους κύκλους της εξωσωματικής. Η εξωσωματική είναι στο βάθος».
Πάντως, «στην υποβοηθούμενη αναπαραγωγή τα ποσοστά επιτυχίας ανέρχονται στο 30% έως 35% ανά κύκλο θεραπείας και, αθροιστικά, έπειτα από 3-4 προσπάθειες εκτοξεύονται στο 70%», σύμφωνα με τον καθηγητή Β. Ταρλατζή.
«Σήμερα το 3% των παιδιών που γεννιούνται στη χώρα μας είναι αποτέλεσμα της εφαρμογής μεθόδων υποβοηθούμενης αναπαραγωγής. Η Ελλάδα δεν έχει τίποτα να ζηλέψει από τις υπόλοιπες ευρωπαϊκές χώρες και τις ΗΠΑ» επισήμανε και ο διδάκτωρ του Πανεπιστημίου Αθηνών, Μ. Μαστρομηνάς.
«Εκτός από τις σύγχρονες τεχνικές, που ήδη με επιτυχία εφαρμόζουμε, όπως η υαλοποίηση (vitrification) και η προεμφυτευτική γενετική διάγνωση (PGD), σύντομα θα εφαρμόζουμε μεθόδους, όπως η τεχνική array-CGH, που περιλαμβάνει την ανάλυση του συνόλου των χρωμοσωμικών ανωμαλιών, με πολύ υψηλά ποσοστά εμφύτευσης στην εξωσωματική, ακριβώς όπως οι συνάδελφοί μας ιατροί στις ΗΠΑ».
Να σημειωθεί ότι περίπου 80 εκατομμύρια ζευγάρια παγκοσμίως αδυνατούν να αποκτήσουν παιδιά, καθώς το 10%-12% των ζευγαριών της αναπαραγωγικής ηλικίας αντιμετωπίζει πρόβλημα υπογονιμότητας, σύμφωνα με την Παγκόσμια Οργάνωση Υγείας. Στην άλλη πλευρά, όμως, 2.300.000 παιδιά γεννήθηκαν ανά τον κόσμο, με υποβοηθούμενη αναπαραγωγή…