10:24 π.μ.
0


Εγκύκλιο με οδηγίες σχετικά με τη συνταξιοδότηση γυναικών, κυρίως με τη χορήγηση μειωμένης σύνταξης, την αναγνώριση των πλασματικών χρόνων και τα όρια ηλικίας για τη χορήγηση δεύτερης σύνταξης, εξέδωσε το
ΙΚΑ-ΕΤΑΜ. Ειδικότερα για το θέμα των πλασματικών χρόνων διευκρινίζεται ότι θα συνυπολογίζονται στο τέλος του συνολικού χρόνου ασφάλισης για λόγους ίσης μεταχείρισης. Στο πλαίσιο αυτό ορίζεται ότι τα παραπάνω θα ισχύσουν για τις αιτήσεις αναγνώρισης ή συνταξιοδότησης που θα υποβληθούν από την 5η Ιουλίου 2012 και μετά, ενώ οι αποφάσεις αναγνώρισης και συνταξιοδότησης που έχουν ήδη εκδοθεί εξακολουθούν να ισχύουν.



Μειωμένη σύνταξη 

Παρέχονται διευκρινίσεις για τον προσδιορισμό του ποσοστού της μείωσης της σύνταξης για τις ασφαλισμένες του ΙΚΑ-ΕΤΑΜ που θεμελιώνουν δικαίωμα για λήψη μειωμένης σύνταξης λόγω γήρατος με τη συμπλήρωση 4.500 ημερών ασφάλισης, κατά το μεταβατικό στάδιο της σταδιακής αύξησης των ορίων ηλικίας μειωμένης και πλήρους συνταξιοδότησης.
Οι γυναίκες που ασφαλίστηκαν για πρώτη φορά πριν από την 1/1/1993 (παλαιές ασφαλισμένες), εφόσον δεν εμπίπτουν στην εξαίρεση της παρ. 5 του άρθ. 40 του ν. 3996/2011 (κατοχύρωση του 60ού έτους της ηλικίας για πλήρη σύνταξη), προκειμένου να δικαιούνται μειωμένη ή πλήρη σύνταξη λόγω γήρατος, ακολουθούν τα όρια ηλικίας που διαμορφώνονται από 1/1/2011 και εξής, με αποκλειστικό κριτήριο το έτος στο οποίο συμπληρώνουν την ηλικία των 55 ή των 60 ετών, χωρίς να εξετάζεται εάν οι 4.500 ημέρες ασφάλισης συμπληρώνονται πριν ή μετά την 1/1/2011.

Η μείωση υπολογίζεται σε 1/200 για κάθε μήνα που υπολείπεται από το κατά περίπτωση απαιτούμενο όριο ηλικίας πλήρους συνταξιοδότησης και μέχρι 60 μήνες. Σύμφωνα με τα ανωτέρω, παρουσιάζονται δύο κατηγορίες ασφαλισμένων:

α) Εκείνες για τις οποίες, κατά την ημερομηνία υποβολής της αίτησής τους για μειωμένη σύνταξη λόγω γήρατος, προκύπτει διαφορά μέχρι πέντε ετών μεταξύ της ηλικίας τους και του απαιτούμενου για αυτές ορίου ηλικίας πλήρους συνταξιοδότησης. Στις περιπτώσεις αυτές το ποσοστό της μείωσης καθορίζεται σε 1/200 για κάθε μήνα που υπολείπεται από την ηλικία που έχουν κατά την ημερομηνία υποβολής της αίτησης για μειωμένη σύνταξη, μέχρι το όριο ηλικίας που απαιτείται από τις ανωτέρω διατάξεις, κατά περίπτωση, για τη χορήγηση πλήρους σύνταξης.

ΠΑΡΑΔΕΙΓΜΑΤΑ:

1. Ασφαλισμένη που γεννήθηκε στις 20/06/1952 και συμπληρώνει το 60ό έτος της ηλικίας της στις 20/06/2012 θεμελιώνει δικαίωμα πλήρους συνταξιοδότησης με τη συμπλήρωση του 62ου έτους της ηλικίας της, στις 20/06/2014.
Στην περίπτωση που υποβάλει αίτηση για μειωμένη σύνταξη στις 20/05/2012, η μείωση θα υπολογιστεί με αφετηρία την 20/06/2014, οπότε θα ανέλθει σε 25/200.
2. Ασφαλισμένη που γεννήθηκε στις 28/04/1961 συμπληρώνει το 55ο έτος της ηλικίας της στις 28/04/2016 και το 60ό στις 28/04/2021.

Θεμελιώνει δικαίωμα για τη χορήγηση μειωμένης σύνταξης λόγω γήρατος με τη συμπλήρωση του 60ού έτους της ηλικίας της (28/04/2021) και για τη χορήγηση πλήρους με τη συμπλήρωση του 65ου έτους (28/04/2026).
Στην περίπτωση που υποβάλει αίτηση για μειωμένη σύνταξη στις 28/04/2021, η μείωση θα ανέλθει σε 60/200.
2) Ασφαλισμένες για τις οποίες, κατά την ημερομηνία υποβολής της αίτησής τους για μειωμένη σύνταξη λόγω γήρατος, προκύπτει διαφορά μεγαλύτερη των πέντε ετών μεταξύ της ηλικίας τους και του απαιτούμενου γι'Α αυτές ορίου ηλικίας πλήρους συνταξιοδότησης.

Στις περιπτώσεις αυτές τίθεται ανώτατο όριο μείωσης, τα 60/200, δηλαδή η μέγιστη προβλεπόμενη μείωση.

ΠΑΡΑΔΕΙΓΜΑΤΑ:

1. Ασφαλισμένη που γεννήθηκε στις 31/03/1957 συμπληρώνει το 55ο έτος της ηλικίας της στις 31/03/2012 και το 60ό στις 31/03/2017.
Δικαιούται μειωμένη σύνταξη με τη συμπλήρωση του 57ου έτους (31/03/2014) και πλήρη με τη συμπλήρωση του 65ου (31/03/2022).

Στην περίπτωση που υποβάλει αίτηση για μειωμένη σύνταξη σε οποιαδήποτε χρονική στιγμή από τις 31/03/2014 (συμπλήρωση του 57ου έτους της ηλικίας της) μέχρι τις 31/03/2017 (συμπλήρωση του 60ού έτους) και δεδομένου ότι η διαφορά μεταξύ της ηλικίας της και του απαιτούμενου γι'Α αυτήν ορίου ηλικίας πλήρους συνταξιοδότησης θα είναι ημερολογιακά μεγαλύτερη των πέντε ετών (εφόσον πλήρης σύνταξη μπορεί να της χορηγηθεί στις 31/03/2022 με τη συμπλήρωση του 65ου έτους της ηλικίας της), το ποσοστό μείωσης θα ανέλθει σε 60/200.

2. Ασφαλισμένη που γεννήθηκε στις 10/05/1954 και διέκοψε την εργασία της το 2007 συμπληρώνει το 60ό έτος της ηλικίας της στις 10/05/2014 και θεμελιώνει δικαίωμα πλήρους συνταξιοδότησης με τη συμπλήρωση του 64ου έτους της ηλικίας της (10/05/2018).

Στην περίπτωση που υποβάλει αίτηση για μειωμένη σύνταξη σε οποιαδήποτε χρονική στιγμή μέχρι τις 10/5/2013 (ημερομηνία κατά την οποία η ημερολογιακή διαφορά μεταξύ της ηλικίας της και του απαιτούμενου για την ίδια ορίου ηλικίας πλήρους συνταξιοδότησης είναι πέντε έτη), το ποσοστό μείωσης θα ανέλθει σε 60/200.
Όμως, εάν η αίτηση υποβληθεί μετά την 10/5/2013, σε ημερομηνία κατά την οποία η διαφορά μεταξύ της ηλικίας της και του απαιτούμενου για την ίδια ορίου ηλικίας πλήρους συνταξιοδότησης είναι μικρότερη από πέντε έτη, τότε το ποσοστό της μείωσης θα μειωθεί αναλόγως.

3. Ασφαλισμένη, που γεννήθηκε στις 03/06/1954 και συμπληρώνει το 55ο έτος της ηλικίας της στις 03/06/2009, χωρίς να έχει πραγματοποιήσει 4.500 Η.Ε., ενώ γίνεται 60 ετών στις 03/06/2014, θεμελιώνει δικαίωμα για μειωμένη σύνταξη στην ηλικία των 55 ετών και για πλήρη στην ηλικία των 64 ετών.

Στην περίπτωση που η ασφαλισμένη υποβάλει αίτηση για μειωμένη σύνταξη, η μείωση θα υπολογιστεί με αφετηρία την ηλικία των 64 ετών (60/200, αν η διαφορά μεταξύ της ηλικίας της και του απαιτούμενου ορίου ηλικίας πλήρους συνταξιοδότησης είναι μεγαλύτερη των πέντε ετών ή λιγότερο αν είναι μικρότερη).

Συνοψίζοντας, λοιπόν, διευκρινίζουμε πως για όλες τις περιπτώσεις γυναικών, «παλαιών» ασφαλισμένων, οι οποίες θεμελιώνουν δικαίωμα μειωμένης σύνταξης με τη συμπλήρωση 4.500 ημερών ασφάλισης, στο πλαίσιο ισχύος των διατάξεων των παρ. 11 και 13 του άρθ. 10 του ν. 3863/2010 και δεν εμπίπτουν στην εξαίρεση της παρ. 5 του άρθ. 40 του ν. 3996/2011 (εγκύκλιος 73/11), δηλαδή δεν κατοχυρώνουν το 60ό έτος της ηλικίας τους για πλήρη συνταξιοδότηση, ο προσδιορισμός της μείωσης θα γίνεται με αφετηρία το απαιτούμενο για τις ίδιες όριο ηλικίας πλήρους συνταξιοδότησης και επομένως τη διαφορά των μηνών μεταξύ αυτού του απαιτούμενου ορίου ηλικίας πλήρους συνταξιοδότησης και της ηλικίας τους κατά την ημερομηνία υποβολής της αίτησής τους για τη χορήγηση μειωμένης σύνταξης.

Το απαιτούμενο δε για αυτές τις ασφαλισμένες όριο ηλικίας πλήρους συνταξιοδότησης προσδιορίζεται με κριτήριο το έτος κατά το οποίο συμπληρώνουν το 60ό έτος της ηλικίας τους και όχι το έτος κατά το οποίο συμπληρώνονται οι 4.500 ημέρες ασφάλισης. Οι αποφάσεις που έχουν εκδοθεί με διαφορετικό υπολογισμό της μείωσης θα πρέπει να αναζητηθούν και να τροποποιηθούν οίκοθεν σύμφωνα με τα νέα δεδομένα.

Αναγνώριση πλασματικών 

Οι πλασματικοί χρόνοι που προβλέπονται από τη διάταξη αυτή μπορούν να αναγνωριστούν μόνο από τους ασφαλισμένους που θεμελιώνουν δικαίωμα συνταξιοδότησης με προϋποθέσεις που διαμορφώνονται και ισχύουν από 01/01/2011 και εξής με βάση τις διατάξεις του άρθ. 10 του ν. 3863/2010, δηλαδή με βάση τις αυξημένες χρονικές ή/και ηλικιακές προϋποθέσεις που ισχύουν από την ημερομηνία αυτή. Για τις γυναίκες, ασφαλισμένες για πρώτη φορά πριν από την 01/01/1993, που συνταξιοδοτούνται με 4.500 ημέρες ασφάλισης, οι προϋποθέσεις συνταξιοδότησης θίγονται μόνο ως προς τα όρια ηλικίας.

Στις περιπτώσεις αυτές, το όριο ηλικίας για χορήγηση μειωμένης ή πλήρους σύνταξης λόγω γήρατος καθορίζεται από το έτος που συμπληρώνεται το 55ο ή το 60ό έτος της ηλικίας αντίστοιχα, χωρίς να εξετάζεται πότε συμπληρώνονται οι 4.500 ημέρες ασφάλισης.

Όμως, για τις ασφαλισμένες που είχαν ήδη συμπληρώσει το 60ό έτος της ηλικίας μέχρι και την 31/12/2010, κατά ρητή πρόβλεψη του νομοθέτη στο δεύτερο εδάφιο της περ. 1α της παρ. 11 του άρθ. 10 του ν. 3863/2010, διατηρείται –ως προϋπόθεση για τη χορήγηση πλήρους σύνταξης λόγω γήρατος– το 60ό έτος της ηλικίας τους δηλαδή το όριο ηλικίας που ίσχυε μέχρι και την 31/12/2010.

Έτσι, δεν θίγονται από τα αυξημένα όρια ηλικίας που διαμορφώνονται και ισχύουν από 01/01/2011 και μετά, χωρίς να επηρεάζει η ηλικία τους κατά τη συμπλήρωση των 4.500 ημερών ασφάλισης, που ενδεχομένως ταυτίζεται ή υπερβαίνει το αυξημένο όριο ηλικίας που έχει αντίστοιχα διαμορφωθεί.

Σύμφωνα, λοιπόν, με τα παραπάνω για τις ασφαλισμένες αυτής της κατηγορίας δεν υπάρχει δυνατότητα αναγνώρισης των πλασματικών χρόνων του άρθ. 40 του ν. 3996/2011, αλλά μόνο των πλασματικών χρόνων του άρθ. 40 του ν. 2084/1992, όπως αυτό ίσχυε πριν από την αντικατάστασή του με την παρ. 18 του άρθ. 10 του ν. 3863/2010.
Αντίστοιχα δεν υφίσταται δυνατότητα αναγνώρισης των πλασματικών χρόνων του άρθ. 40 του ν. 3996/2011 και για τις ασφαλισμένες οι οποίες μέχρι την 31/12/2010 είχαν ήδη συμπληρώσει το 55ο έτος της ηλικίας τους και οι οποίες υποβάλλουν αίτηση για τη χορήγηση μειωμένης σύνταξης λόγω γήρατος. Και στην περίπτωση αυτή, οι μόνοι χρόνοι που μπορούν να αναγνωριστούν είναι αυτοί του άρθ. 40 του ν. 2084/1992, όπως αυτό ίσχυε πριν από την αντικατάστασή του με την παρ. 18 του άρθ. 10 του ν. 3863/2010.

Δεύτερη σύνταξη 

Καθορίζονται τα όρια ηλικίας των γυναικών που ασφαλίστηκαν για πρώτη φορά πριν από την 01/01/1993, προκειμένου να τους χορηγηθεί δεύτερη σύνταξη με βάση τις διατάξεις περί Βαρέων και Ανθυγιεινών Επαγγελμάτων.

Για τις ασφαλισμένες πριν από την 01/01/1993, οι οποίες συνταξιοδοτούνται με τις διατάξεις περί Βαρέων και Ανθυγιεινών Επαγγελμάτων (δηλαδή με τη συμπλήρωση 4.500 ημερών ασφάλισης, εκ των οποίων τα 4/5 στα επαγγέλματα του ΚΒΑΕ και από αυτές 1.000 τα τελευταία 13 χρόνια), προβλέπεται σταδιακή αύξηση του ισχύοντος μέχρι 31/12/2010 ορίου ηλικίας των 55 ετών, αρχής γενομένης από την 01/01/2011 και μέχρι τη συμπλήρωση (κατά το έτος 2015) των 60 ετών.

Στο πλαίσιο αυτής της σταδιακής αύξησης της ηλικίας των γυναικών προβλέπεται ότι οι ασφαλισμένες θεμελιώνουν δικαίωμα για λήψη πλήρους σύνταξης λόγω γήρατος με τη συμπλήρωση του ορίου ηλικίας που θα έχει διαμορφωθεί κατά το έτος συμπλήρωσης των 4.500 ημερών ασφάλισης, εκ των οποίων τα 4/5 (3.600 ημέρες) στα επαγγέλματα του ΚΒΑΕ.

Όπως, λοιπόν, προκύπτει από τα παραπάνω, κατά το μεταβατικό στάδιο της σταδιακής αύξησης των ορίων ηλικίας και προκειμένου να χορηγηθεί δεύτερη σύνταξη λόγω γήρατος με τις διατάξεις του ΚΒΑΕ:

• με πλήρες ποσό, κριτήριο για τον καθορισμό του απαιτούμενου για τη γυναίκα ασφαλισμένη ορίου ηλικίας είναι το έτος συμπλήρωσης των 6.000 ημερών
• ασφάλισης, εκ των οποίων τουλάχιστον τα 4/5 (4.800 ημέρες) στα επαγγέλματα του ΚΒΑΕ
• με μειωμένο κατά 50% ποσό, κριτήριο για τον καθορισμό του απαιτούμενου για την ασφαλισμένη ορίου ηλικίας είναι το έτος συμπλήρωσης του 60ού έτους της ηλικίας.